Prezentacja 3

afekt, nastrój, uczucia

afekt - silne i proste emocje związane z procesami fizycznymi, to co widać po pacjencie; nastrój - dłużej trwający stan emocjonalny, wyraźnie wpływający na inne aspekty zachowania; uczucia - emocje o bardziej złożonym, subtelniejszym charakterze

czym są emocje

Emocje to sygnały wysyłane z wnętrza naszego ciała, zawiadamiające nas o tym co się dzieje

Dlaczego emocje są ważne: (jakie funkcje pełnią)

Funkcja bioregulacyjna; funkcja komunikacyjna; Umożliwiają komunikację z własnym ja/samouprawomocniają; Motywują nas do działania

Rodzaje zaburzeń w sferze emocji i motywacji

zaburzenia uczuciowości i czynności motywacji

zaburzenia typu a; obniżenie nastroju

dłużej utrzymujący się ujemny stan emocjonalny i ujemne zabarwienie uczuciowe; nastrój depresyjny-wyraźny ton rozpaczy, smutku, przygnębienia, niemożności, bezsilności i anhedonii;

Typu b; podwyższenie nastroju

wybitnie dodatni ton i zabarwienie emocjonalne wszystkich przeżyć o różnym nasileniu, ale zawsze powyżej normy dla danej osoby; Nastrój maniakalny; euforia; nastrój Ekstatyczny

Nastrój maniakalny

względnie równomierne wzmożenie podwyższonego nastroju z odczuciem uniesienia, radości i charakterze ekspansywnym i dłużej utrzymującym się; Hipomania - mniej intensywna mania, mogą występować zachowania ryzykowne ale nie jest to tak wyraziste jak w manii

Euforia

znacznie spokojniejsze niż nastrój maniakalny; dość płytkie wzmożenie nastroju z dominacją wesołości, pogody ducha, szczęścia, samozadowolenia. Skłonność do żartów i bagatelizowania trudności. Mniej trwale i mniej ekspansywne niż w manii

Nastrój ekstatyczny

wzmożenie nastroju z odczuciem podniosłości sytuacji i własnego w nim udziału - niezwykłość, wyniesienie, wyróżnienie, nadzwyczajność. Bez ekspansji czy dowcipkowania

Typu C; Lęk

stan emocjonalny z dominującym uczuciem silnego zagrożenia lub zatrważającej zmiany wywodzącej z nieznanego źródła; lęk uogólniony; lęk napadowy/napady paniki; lęk fobiczny

Lęk uogólniony

długotrwałe utrzymywanie się napięcia lękowego, o różnej, mało zmieniającej się intensywności

Lęk napadowy/napady paniki

krótkotrwałe, powtarzające się epizody o bardzo dużym nasileniu przeżywanego lęku; dolegliwy lek; jest to napad paniki

Lęk fobiczny

lęk antycypacyjny związany z określonymi sytuacjami połączony z ich unikaniem; lęk konkretnie przed czymś; boimy się czegoś; jakieś fobie

typu d; dysforia/złość

stan emocjonalny, w którym dominuje negatywne przeżywanie wzburzenie związane z poczuciem ograniczenia i frustracji i mało jasnej przyczynie. motywuje do wrogich zachowań, agresji lub autoagresji; gniew; złość rozlana; wybuchy złości; złość uogólniona

Gniew

znana przyczyna

Złość rozlana

ogólna wrażliwość, reaguje nadmiarowo na jakieś uwagi, nadinterpretowujemy

Wybuchy złości

gwałtowne, intensywne, krótkotrwałe wyładowania złości zwykle z agresja lub autoagresja

Złość uogólniona

dłużej utrzymujący się nastrój dysforyczny z rozdrażnieniem, rozżaleniem i pretensjami. Agresja częściej werbalna niż czynna (zaburzenia organiczne, zaburzenia zachowania, zaburzenia osobowości)

Zaburzenia dynamiki

Zobojętnienie uczuciowe (apatia, stępnienie); Spłycenie uczuciowe (sztywność, bladość afektywna); Zubożenie uczuciowe; Zaleganie uczuć; Lepkość uczuciowa; Chwiejność uczuciowa; Nietrzymanie uczuć

Zobojętnienie uczuciowe (apatia, stępnienie)

Ilościowe ograniczenie (zobojętnienie) lub brak (apatia) przeżywania uczuć. Zmniejszenie rozpiętości i różnorodności stanów emocjonalnych (zaburzenia organiczne; schizofrenia); wachlarz uczuć się zawęża

Spłycenie uczuciowe (sztywność, bladość afektywna)

Zatracenie amplitudy - płytkość, bladość, monotonność reakcji emocjonalnych mimo w zasadzie zachowanej rozpiętości i różnorodności; wachlarz zostaje pełen, ale zmniejsza się amplituda, mamy dostęp do wszystkich emocji, ale są one o mniejszym nasileniu

Zubożenie uczuciowe

Uzyskanie względnej przewagi uczuć bardziej elementarnych nad złożonymi

Zaleganie uczuć

tendencja do długotrwałego utrzymywania się stanów emocjonalnych w mało zmienionej lub niezmienionej postaci

Lepkość uczuciowa

niemożność oderwania się od emocji, przejścia nad nimi do porządku dziennego. Utrudnia to zachowanie dystansu emocjonalnego wobec ludzi i okoliczności

Chwiejność uczuciowa

Nadmierna zmienność emocji, nietrwałość nastroju. Występuje spontanicznie lub pod wpływem sytuacji zewnętrznej (charakterystyczna dla dzieci i osób starszych

Nietrzymanie uczuć

Konwencja do wyzwalania gwałtownych i intensywnych reakcji emocjonalnych, wylatujących się spod kontroli pod wpływem błahych bodźców (zaburzenia organiczne, zaburzenia osobowe)

Zaburzenia wysycenia

Syntymia; Hipertymia; Hipotymia, atymia - kontinuum; Paratymia; Katatymia

Syntymia

proporcjonalność, spójność, zbieżność przeżyć i zachowań z towarzyszącymi emocjami. Mechanizmy scalające emocje z innymi składnikami działają sprawnie zarówno w zdrowiu, jak i w chorobie. Chodzi o adekwatność do opowiadanych rzeczy

Hipertymia

tendencja do nadmiernej intensywności w reakcji emocjonalnej. Rozumiemy, że ktoś może być zły, ale reaguje wściekłością

Hipotymia, atymia - kontinuum

Ograniczenie ekspresji emocji lub jej brak. Przeżycia i zachowania przybierają postać chłodna i bezbarwna; atymia to brak emocji ujawnionych

Katatymia

"życzeniowe" przekształcanie się przeżyć lub zachowań pod wpływem nastawień emocjonalnych; czekamy na telefon i cały czas nam sie wydaje ze dzwoni, doświadczanie w oparciu o emocjonalne doświadczenie